archirama.pl

Archidramat miesiąca: Minister Sikorski chce wyburzyć Pałac Kultury i Nauki w Warszawie

Pałac Kultury i Nauki w Warszawie – dar narodu radzickiego – zawsze wzbudzał kontrowersje. Jednak nie ma bardziej oryginalnego od niego budynku w stolicy, z czasem stał się symbolem Warszawy. Zagraniczni turyści go uwielbiają, podobnie młodzi Polacy. Niestety wciąż znajdują się tacy, którzy patrzą na niego przez pryzmat komunizmu i żądają jego wyburzenia. W tym tygodniu takim pomysłem „zabłysnął” minister Radosław Sikorski

Pałac Kultury i Nauki to najwyższy budynek w Polsce i zarazem zabytek, bo w 2007 roku obiekt został wpisany do rejestru. Monumentalny wieżowiec, zwany czasami przez swoją bogatą dekorację „snem szalonego cukiernika” wpisał się już na stałe w pejzaż Warszawy. Przez lata był uważany za symbol dominacji ZSRR w Polsce. W końcu Pekin (jak kiedyś popularnie nazywano Pałac) nosił imię Józefa Stalina, był też darem narodu radzieckiego dla narodu polskiego.

Pałac Kultury i Nauki - ikona Warszawy

Cokolwiek by jednak nie mówić, olbrzymi gmach stał się ikoną Warszawy. Jej prawdziwym wyróżnikiem. Takiej budowli nie ma Berlin, Londyn ani Paryż. Może jest kilka podobnych w Moskwie, ale w tej części Europy to jedyny tak wielki, socrealistyczny wieżowiec.

Gdy w 2007 roku, po wpisaniu Pałacu Kultury i Nauki do rejestru zabytków rozpętała się burza medialna, w obronie budowli stanął wybitny polski architekt, zmarły tragicznie w zeszłym roku – Stefan Kuryłowicz. Mówił wówczas: – Pałac Kultury i Nauki spełnia warunki, żeby znaleźć się w rejestrze zabytków. Czy tego chcemy, czy nie jest przestrzenną ikoną Warszawy, obecną na pocztówkach, zdjęciach, filmach i w programach telewizyjnych. Przykre jest dla mnie tylko to, że nie udało nam się stworzyć nic konkurencyjnego. Główną zaletą Pałacu jest jego skala, bo takich obiektów nie ma na świecie wiele. Nie do powtórzenia są także detale jego wykończenia. To symbol starej epoki i powinien być pod ochroną, nawet jeśli kojarzy się z Sowietami.

Za Pałacem jest też profesor Marek Budzyński, architekt i urbanista: – Lubię ten budynek, jestem pełen uznania dla jego niezwykłej jakości funkcjonalnej. Uważam też, że relikty bardzo złego okresu w naszej historii należy zachowywać ku pamięci, szczególnie jeżeli tak znakomicie się przydają. Niechęć do Pałacu Kultury jest dla mnie absurdalna. Przecież podobne stoją w Nowym Jorku. Pałac Kultury wprawdzie przez Moskwę, ale właśnie z Ameryki do nas zawędrował.

pałac zhumanizowany

Pałac w ostatnich latach staje się coraz bardziej przyjaźniejszy. Świetnym pomysłem było umieszczenie w 2000 roku w górnej części wieżowca zegara – jego gigantyczne tarcze skierowane są na cztery strony świata. Mają po 6 metrów średnicy, co stawia je na drugim miejscu pod względem wielkości w Europie. Zarazem zegar na PKiN jest jednym z najwyżej położonych zegarów wieżowy na świecie (po zegarze w Tokio coraz największym zegarze na świecie – w Mekce).

Olbrzymie fasady kamiennego kolosa bywają też wielkim stelażem pod artystyczne zdjęcia. Pałac od dawna jest również iluminowany. Od zeszłego roku mieni się nawet kolorami tęczy. Zmienną kolorystykę iluminacji umożliwia oświetlenie LED-owe.

I jak tu nie lubić takiego kolorowego wieżowca z pokręconą historią? Dla zagranicznych turystów jest on kompletną egzotyką. Kojarzy im się z Moskwą, ale i… chicagowskimi wieżowcami epoki art deco.

Pałac Kultury i Nauki budowany był przez trzy lata, jego uroczyste otwarcie miało miejsce 22 lipca 1955 roku. Zaprojektował go radziecki architekt Lew Rudniew.

Sikorski chce wyburzyć Pałac

Jednak wciąż nie brakuje przeciwników Pałacu. Zazwyczaj są to ludzie wywodzący się ze środowisk prawicowych. Do grona burzycieli Pałacu dołączył minister spraw zagranicznych Radosław Sikorski.

Na ostatniej debacie poświeconej podsumowaniu polskiej prezydencji w Radzie Unii Sikorski na zakończenie ni stąd ni zowąd wypalił: – Ponadto uważam, że w miejscu Pałacu Kultury i Nauki powinien powstać park centralny dla Warszawy.

To nie pierwszy raz, gdy minister apeluje o wyburzenie budynku i zasianie w jego miejscu zielonej trawki. Swego czasu mówił nawet: – Zburzenie PKiN powinno być polskim Murem Berlińskim. To jest bardzo nieekologiczny budynek, który marnuje energię. Za chwilę będzie trzeba dokonać tam kapitalnego remontu – to może kosztować dziesiątki, może setki milionów złotych. A w tym miejscu lepszy byłby park. Z trawką, ze stawem, gdzie warszawiacy mogliby chodzić na pikniki!

Czy też uważacie, że zamiast Kinoteki, Sali Kongresowej, Teatru Dramatycznego, Muzeum Techniki, Muzeum Ewolucji PAN, Pałac Młodzieży, Teatru 6. piętro, tarasu widokowego oraz wielu innych instytucji kultury i sztuki oraz siedzib firm – powinna być w zamian trawka i staw? Minister może nie zauważył – ale obok Pałacu jest już Park Świętokrzyski.

Każdy może mieć swoje zdanie dotyczące kwestii Pałacu Kultury i Nauki. Także minister Sikorski. Tylko czy jako przedstawiciel rządu nie powinien akceptować faktu, że inny urzędnik państwowy – jakim jest wojewódzki konserwator zabytków, wpisując budowlę do rejestru zabytków ustanowił tym samym stanowisko naszego Państwa o wybitnych wartościach PKiN.

Apelujemy do ministra Sikorskiego, politologa z wykształcenia, by w kwestiach architektury słuchał się specjalistów. I nie rozpoczynał kolejnej bezsensownej debaty, czy Pałac należy wyburzyć czy nie. Wystarczy, że od 20 lat nie możemy się dogadać co do sprawy otoczenia PKiN.

Pałac Kultury i Nauki powinien być poddany renowacji oraz modernizacji. Parki ze stawami zakładajmy na nieużytkach bądź terenach poprzemysłowych. A może nawet na dachach budynków w śródmieściu. Ale niekoniecznie w zamian zabytków i ikon architektury.

Od stycznia tego roku redakcja Archiramy będzie przyznawać Archidramat miesiąca – nagrodę dla najgłupszej wypowiedzi, decyzji związanej ze światem architektury lub najgorszego budynku czy projektu. Minister Sikorski jest pierwszym laureatem Achidramatu miesiąca.

Autor: Tomasz Malkowski
Zdjęcia: Zdjęcie z albumu "The World Without Us" Alana Weismana
Data publikacji: 12.10.2011 15:07

Dział Architektura wprowadzi Cię w wyjątkowy świat budynków oraz rozwiązań architektonicznych. Architektura w Polsce i na świecie. Dowiesz się, jakie inwestycje architektoniczne planowane są w rodzimych miastach. Dział Architektura przybliży Ci obrazy poszczególnych miast kraju oraz świata. To tu znajdują się aktualności związane z lokalizacją obiektów sportowych oraz ich konstrukcją. Specjaliści z działu Architektura zwrócą uwagę na niecodzienne budowle, bryły architektoniczne oraz funkcjonalne rozwiązania. Możesz znaleźć tu również ekskluzywne budowle: architektura, która na pewno zwróci Twoją uwagę. W dziale Architektura znajdziesz znajdziesz informacje na temat architektów, biur projektowych, najnowszych realizacji, a także ajniki aranżacji ogrodu, aby przykuwał uwagę przybywających gości. Możesz liczyć także na przegląd zabytków, które być może wskażą Ci kierunek wakacyjnych eskapad. Zajrzyj do działu Architektura, a na pewno nie pożałujesz!