Architektura
ARCHITEKTURA

Sztuka pod kapeluszem - centrum Pompidou-Metz

  • Komentarze

Centrum Pompidou-Metz

widok od strony południowej

Fot: Roland Halbe/Shigeru Ban Architects Europe et Jean de Gastines Architectes/Metz Métropole/Centre Pompidou-Metz
  • Centrum Pompidou-Metz
  • Centrum Pompidou-Metz
  • Centrum Pompidou-Metz
  • Centrum Pompidou-Metz
  • Centrum Pompidou-Metz
  • Centrum Pompidou-Metz
  • Centrum Pompidou-Metz
  • Centrum Pompidou-Metz
  • Centrum Pompidou-Metz
  • Centrum Pompidou-Metz
  • Centrum Pompidou-Metz

Centrum Pompidou-Metz położone w pobliżu granicy z Niemcami i Luksemburgiem, jest jedną z największych inwestycji kulturalnych ostatnich lat we Francji. Shigeru Ban, autor budynku, zainspirował się w projekcie wyglądem tradycyjnego chińskiego stożkowego kapelusza znalezionego na jednym z paryskich targów

Powłokowe zadaszenie

Charakterystycznym elementem budynku jest zadaszenie w postaci krzywoliniowego rusztu powłokowego, dla którego inspiracją był tkany kapelusz ze słomy. Przy rozpiętości dochodzącej do około 54 m przekrywa on żelbetową konstrukcję sal wystawowych, teatru i audytorium. Zawieszony nad strefą wejściową, wyodrębnia przestrzeń przejściową między wnętrzem a zewnętrzem budynku, pozwalając zwiedzającym na stopniowe wnikanie do przestrzeni muzeum. Ruszt tworzą pręty zbudowane z sześciu warstw drewna klejonego o przekroju 14 x 44 cm w rozstawie 2,90 m. Składają się łącznie z 1800 segmentów, o całkowitej długości 18 000 metrów. Przestrzenną sztywność powłoki gwarantuje 2000 drewnianych dybli wiążących warstwy drewna i 3500 szpilek łączących pręty w punktach węzłowych. W miejscach tych pręty są nałożone na siebie w sposób zapewniający swobodę obrotu – zastosowanie sztywnych połączeń metalowych spowodowałoby powstanie w powłoce bardzo dużej liczby utwierdzonych prętów o różnych długościach, a każdy z łączników miałby nieco inną geometrię w związku z różnymi naprężeniami w węźle. Byłoby to niezmiernie drogie i trudne w zaprojektowaniu i realizacji. Dach pokryto membraną PTFE (włókno szklane i teflon), która zabezpiecza przed wodą i jednocześnie ogranicza dopływ energii słonecznej pod przekrycie (stopień transmisji światła wynosi 15%).

Elementy żelbetowe

Żelbetowa konstrukcja galerii ma kształt prostopadłościanów o wymiarach o szerokości 15 m i długości 90 m. Są one ustawione jeden na drugim i połączone stalową, sześcioboczną w rzucie, konstrukcją mieszczącą trzon komunikacyjny (windy i schody). Najwyższa z galerii ma 18 m wysokości po to, aby można w niej było wystawiać dzieła o dużych wymiarach, których nie da się wystawić w galerii paryskiej (5,5 m wysokości). Każdy z prostopadłościanów jest zorientowany w inną stronę – z górnej galerii rozciąga się widok w kierunku katedry, symbolu miasta, a ze środkowej – w kierunku stacji kolejowej.

Produkcja wspomagana komputerowo

Dach zaprojektowano w środowisku CAD, a dane z projektu cyfrowego stały się źródłem instrukcji dla maszyn sterowanych numerycznie (CNC) wycinających drewniane elementy dachu. W przypadku tak skomplikowanej geometrii o powodzeniu realizacji decyduje dokładność informacji projektowych, ponieważ na podstawie tych danych maszyna CNC wycina poszczególne elementy o długości kilkunastu metrów z dokładnością rzędu dziesiątych części milimetra. Niedokładności projektowych w systemach CAD nie da się uniknąć, dlatego dokładność danych projektowych powinna być o rząd wielkości większa od dokładności maszyny – w tym przypadku wynosiła setną część milimetra. Wstępny model cyfrowy obejmował zestaw punktów połączonych liniami prostymi – na jego podstawie opracowano bardzo dokładny model NURBS opisujący powierzchnię powłoki.

Optymalizacja

Wymiary (przekrój, długości) segmentów, z których składano pręty rusztu były w trakcie projektowania optymalizowane pod kątem różnych czynników – warunków transportu i montażu, ceny, wielkości odpadu, liczby węzłów. Elementy krótsze – łatwiejsze w transporcie, byłyby trudniejsze i kosztowniejsze w montażu ze względu na dużą liczbę łączników. Z kolei koszt elementów krzywoliniowych o małym promieniu przewyższa nawet sześciokrotnie koszt elementów prostych. Optymalizacja tych czynników nie mogła zostać przeprowadzona jedynie przez komputery – dostarczały one częściowych informacji (na przykład o kącie cięcia drewna), a ostateczne decyzje podejmowali ludzie. Segmenty belek były wstępnie wycinane przez maszyny, jednak o ostatecznych cięciach decydowali doświadczeni cieśle.

  • 1
  • 2
przeczytaj rowniez
  • Ciekawe i zabytkowe werandy w Sopocie: królestwo werand z drewna
    Ciekawe i zabytkowe werandy w Sopocie: królestwo werand z drewna

    Ost-See-Bad Zoppot wznoszono w bardzo modnym na przełomie XIX i XX wieku stylu alpejskim, którego twórcy lubowali się w drewnianych przybudówkach o konstrukcji ryglowej. W Sopocie większa część powstałej wówczas zabudowy przetrwała do dzisiaj, w tym około 300 domów wyposażonych w werandy. To one przydają kurortowi sielskości więcej

  • Mistrzowie fotografii architektury: Hélène Binet
    Mistrzowie fotografii architektury: Hélène Binet

    Hélène Binet to najsłynniejsza obecnie fotografka architektury na świecie. O jej zdjęciach marzą wszyscy najwięksi architekci. Stale współpracuje m.in. z Zahą Hadid czy Danielem Libeskindem. Celem Binet jest nie tyle dokumentacja budynku, co jego interpretowanie, dzięki czemu zdjęcie nabiera cech niezależnego dzieła sztuki więcej

  • Kostka polska 2.0 - pracownia architektoniczna we Wrocławiu
    Kostka polska 2.0 - pracownia architektoniczna we Wrocławiu

    Budowane w okresie gierkowskim domy-kostki to dziś niedoceniany element pejzażu polskich miast. Kubiczne bryły, ściany pokryte tłuczonym talerzami, czy dach kopertowy – to dizajn, który zainspirował biuro architektoniczne group-arch. Architekci kupili właśnie taką kostkę we Wrocławiu i ją mocno podrasowali. I tak dom-kostka przemienił się w willę-pracownię więcej

  • Ciche rewolucje Jiříego Krohy
    Ciche rewolucje Jiříego Krohy

    Czeski architekt i artysta Jiří Kroha nie stał się liderem żadnego z kierunków; konsekwentnie, na uboczu, dokonywał „cichych rewolucji” – najczęściej ignorowanych przez współczesnych mu ludzi sztuki. Dziś jego dorobek przypomina wrocławskie Muzeum Architektury więcej

Źródło: "Architektura-murator" 09/2010
Autor: Maciej Lewandowski na podstawie materiałów od biur Shigeru ban Architects Europe, Jean de Gastines Architects, Designtoproduction oraz Taiyo Europe GmbH
Zdjęcia: Olivier H. Dancy/ Shigeru Ban Architects Europe et Jean de Gastines Architectes/Metz Métropole/Centre Pompidou-Metz, Roland Halbe/Shigeru Ban Architects Europe et Jean de Gastines Architectes/Metz Métropole/Centre Pompidou-Metz, CA2M, Shigeru Ban Architects Europe, Designtoproduction
Data publikacji: 13.06.2011 10:53
do góry
uaktualnij licznik
Miesięcznik architektura
W numerze 04/2017:
  • Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku
  • Aparthotel Lwowska 1 w Krakowie
  • Węzeł przesiadkowy w Solcu Kujawskim
  • Apartamenty LEA 251 w Krakowie
  • więcej
Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody TIME S.A. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody TIME S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.