„Newsletter archiramy. Co tydzień najświeższe i najciekawsze
wiadomości ze świata architektury i dizajnu w Twojej
skrzynce mailowej”.

Rozmowy o architekturze
ROZMOWY O ARCHITEKTURZE

Modernistyczne wizje miast Le Corbusiera i współczesne problemy urbanistyki. Polska premiera książki Jane Jacobs

  • Komentarze

Książka pt. „Śmierć i życie wielkich miast Ameryki" autorstwa Jane Jacobs. Polska premiera 19 listopada 2014 w Warszawie  Projekt okładki: Kuba Sowiński

Książka pt. „Śmierć i życie wielkich miast Ameryki" autorstwa Jane Jacobs. Polska premiera 19 listopada 2014 w Warszawie

Projekt okładki: Kuba Sowiński

Już w połowie listopada Centrum Architektury wydaje „Śmierć i życie wielkich miast Ameryki" autorstwa Jane Jacobs – publicystki i zaangażowanej aktywistki miejskiej. Po raz pierwszy przełomowa książka o architekturze, urbanistyce i życiu miast ukarze się języku polskim. Publikacja porusza m. in. ideologię Le Corbusiera i praktykę modernistycznego planowania przestrzennego miast

Czego nie przewidział Le Corbusier ? Książka pt. „Śmierć i życie wielkich miast Ameryki"

Jane Jacobs jest autorką książki dla architektów i osób zainteresowanych urbanistyką. Publikacja pt. Śmierć i życie wielkich miast Ameryki porusza problemy współczesnych metropolii, które wynikają m. in. ze złych decyzji dotyczących planowania przestrzennego.

Jane była przede wszystkim dziennikarką i redaktorką magazynu Architectural Forum. Oprócz pisania pasjonowała się architekturą i urbanistyką oraz życiem miejskim. Autorka publikacji na własnej skórze odczuła skutki szkodliwych działań deweloperów i władz Nowego Jorku. Dzielnica Greenwich Village, w której mieszkała Jane Jacobs, miała zostać przebudowana na autostradę. Dziennikarka swoją postawą wpłynęła na zablokowanie tej niechcianej inwestycji. Dzięki sprowokowaniu aktywności społecznej przyczyniła się również do zminimalizowania wpływów Roberta Mosesa – urzędnika miejskiego, który w niekorzystny sposób decydował o  planowaniu przestrzennym w Nowym Jorku. Z zaangażowania aktywistki narodziła się kontrowersyjna książka o architekturze i urbanistyce pt. Śmierć i życie wielkich miast Ameryki.

Urbanistyka i życie miast. Jak przeciwdziałać kryzysom?  Premiera książki dla architektów i urbanistów

Książka pt. Śmierć i życie wielkich miast Ameryki autorstwa Jane Jacobs była pierwszym głośnym protestem przeciwko modernistycznej urbanistyce z dominującymi blokowiskami, centrami handlowymi, parkingami i autostradami.

W latach 50. ulicami Nowego Jorku rządziła segregacja rasowa i przestępczość. Biała klasa średnia przenosiła się z rodzinami na przedmieścia. Jane Jacobs postanowiła przyjrzeć się bliżej przyczynom „miejskich plag”. Jej celem było wyjście z kryzysu, przywrócenie życia ulicom, odrodzenie życia społecznego i zapewnienie bezpieczeństwa mieszkańcom. Istotne było również zachowanie równowagi między potrzebami kierowców i innych uczestników ruchu. Dziennikarka chciała stworzyć miasto, które będzie umiało się regenerować.

W swojej książce Jane polemizuje m. in. z ideami Le Corbusiera i słynną koncepcją miasta ogrodu. Przywołuje również do „zdrowego rozsądku” w kształtowaniu miast – powierzeniu ich doświadczonym architektom i urbanistom a nie osobom, które mają władzę i pieniądze. Autorka opisuje obserwacje Nowego Jorku, Bostonu, Filadelfii, Pittsburgha, San Francisco czy Los Angeles. Przedstawia realne problemy i potrzeby miast oraz konkretne rozwiązania sprzyjające ich rozwojowi.

Ta książka to atak na obowiązujące metody planowania i przebudowywania miast. (…) To właśnie z miast urbanistyka powinna czerpać naukę i w odniesieniu do nich formułować i weryfikować swoje założenia. Jednak praktycy i nauczyciele tej dyscypliny (jeśli można ją tak nazwać) nie biorą pod uwagę wniosków płynących z realnych sukcesów i porażek, nie zastanawiają się, dlaczego zmiana na lepsze przychodzi czasem zupełnie nieoczekiwanie. Ich myślenie o wielkim mieście rządzi się natomiast zasadami wyprowadzonymi z obserwacji działania i wyglądu miasteczek, przedmieść, sanatoriów dla gruźlików, terenów wystawowych i miast marzeń – wszystkiego oprócz prawdziwych miast. - mówi Jane Jacobs.

Autorka wysłała egzemplarz książki wspomnianemu wcześniej Robertowi Mosesowi, który odesłał go wraz z komantarzem:

Zwracam książkę, którą mi przysłałeś. Pomijając fakt, że jest napisana bez namysłu, jest również paszkwilem… Spróbuj sprzedać ten szmelc komuś innemu. Z poważaniem, Robert Moses.

Pomimo krytyki urzędnika opublikowany tekst okazał się jednym z najważniejszych dzieł o architekturze i urbanistyce napisanym w XX wieku. Książka ukazała się w wielu językach. Jej polska premiera odbędzie się 19 listopada w Warszawie i 22 listopada w Krakowie. Okładkę i szatę graficzną zaprojektował Kuba Sowiński (Biuro Szeryfy).

Spotkanie promocyjne książki:

Warszawa - Dom Towarowy Braci Jabłkowskich, na ul. Brackiej 25 środa, 19 listopada 2013 o godzinie 18:30.


Goście specjalni:

Roberta Brandes Gratz (USA) – badaczka miast, autorka książki The Battle For Gotham: New York in the Shadow of Robert Moses and Jane Jacobs, współpracowniczka m.in. New York Post i Huffington Post. Współzałożycielka (wraz z Jane Jacobs) ośrodka badawczego The Center for The Living City  

Leo Hollis (UK) – brytyjski badacz miast, bloger, felietonista dzielnika The Guardian, autor książki Cities Are Good For You: The Genius of the Metropolis


Kraków – Forum Przestrzenie, ul. Marii Konopnickiej 28, sobota, 22 listopada 2013, o godzinie 18:00


Gość specjalny:

Roberta Brandes Gratz (USA)


Publikacja Śmierć i życie wielkich miast Ameryki jest częścią serii Fundamenty. Jest to cykl klasycznych książek o architekturze wydawany przez Centrum Architektury. Są to pozycje niedostępne dotąd na polskim rynku lub od dawna niewznawiane. Do tej pory wydano: Warszawa funkcjonalna Jana Chmieleskiego i Szymona Syrkusa, Ornament i zbrodnia. Eseje wybrane Adolfa Loosa oraz ksiażki Le Corbusiera: W stronę architektury oraz Kiedy katedry były białe.

 

Milena Glinojecka

przeczytaj rowniez
Data publikacji: 3.11.2014 09:25
do góry
uaktualnij licznik
Miesięcznik architektura
W numerze 04/2017:
  • Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku
  • Aparthotel Lwowska 1 w Krakowie
  • Węzeł przesiadkowy w Solcu Kujawskim
  • Apartamenty LEA 251 w Krakowie
  • więcej
Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.